Kan Dolaşımı Bozuklukları

[SU-PERISI]

Kan Dolaşımı Nedir
Kan dolaşımının durduğu anda, oksijenin akciğerden hücreye taşınması da sona erer. Bu durma da çok kısa bir anda gerçekleşir. Kan dolaşımı bozukluğu, şu hallerde meyda*na gelebilir:

— Kan ve alyuvar kaybı (kanama, ciddi kansızlık)
— Kan damarlarının uyumsuzluğu ya da tıkanması halinde (şok hali)
— Kanın pompalanma gücünün durması ya da yetersizliği (kalp durması).
Eğer basit önleme, kurtarma, yardım ve tıbbi reanimasyon yöntemleri çok kısa süre*de uygulanmazsa, kan dolaşımı bozuklukları birkaç dakikada ölümü getirebilir.
llerki sayfalarda kan dolaşımı bozukluklarının belirtilerini öğrenecek ve doktor yar*dımı gelene dek, yapılması gerekenleri anlayacaksınız.

Kalp ve Kan dolaşımı nasıl olur

Kan dolaşımı, solunumun ikinci aşama*sıdır. Soluma hareketleriyle oksijen, akciğer*lere kadar taşınmıştır.

Akciğer petekleri düzeyinde zarı geçen ok*sijen, kana ve alyuvarlara karışır. Buna kar*şılık, karbonik gaz ters yönü izleyerek, solu*numla dışarı atılır.

Demek ki kan, akciğerlerdeki petekleri kuşatan çok ince kılcal damarlarda temizlen*mektedir.

Küçük kan dolaşımı

Kalbin sağında iki büyük akciğer kan da-marıyla gelen mavi renkli kan, oksijensizdir. Aynı kan bu kez kalbin sol bölümüne döne*cektir. Böylece yeniden kırmızı rengine kavu*şacak, yani oksijen yüklenecektir.
İşte kanın kalp içinde, akciğerlerde, son*ra yeniden kalpte dolaşmasına, "küçük kan dolaşımı" denir.

Büyük kan dolaşımı

Oksijen yüklü kanın şimdi de nasıl dolaş*tığını izleyelim. Kırmızı, yani temiz kan, kal*bin sol bölümüne geldikten sonra, büyük bir basınçla büyük atardamara pompalanır. Da*ha sonra da bedendeki bütün damarlara. Gi*derek incelen bu kan damarları, sonunda kıl*cal damarlarla biter.
Oksijen bu sayede hücrelere kadar ulaşır. Bu aşamada kan yeniden oksijenini yitirip, kırmızıdan maviye dönüşür. Hücrelerin sal*dığı karbonik gazı yüklenir.
Toplardamarlar da aynı şekilde küçükten büyüğe doğru gider. Sonra kalbin sağına va*rır. Kalbin bu bölümü de kirli kanı akciğer*lere temizlenmek üzere yeniden pompalaya*cak ve yeni bir işlem başlayacaktır. İşte ka*nın kalbin sol kesiminden kılcal damarlara, sonra toplardamarlara ve yeniden kalbin sağ kesimine pompalanmasına, büyük kan dola*şımı denir.

Tansiyon ve nabız

Kanın damarlarda dolaşımı, kalp kasının sağladığı kasılmalarla sağlanır (dakikada 80 defa). Bileğinizdeki nabzınızı ölçerek, bu ba*sıncı hissedebilirsiniz. Basınç düşerse, nabız atışlan güç işitilir. Nabzın ölçüleceğini bilme*niz gerekir.

Damarlardaki kan basıncı ya da kısa de*yimiyle tansiyon, ancak doktor tarafından öl*çülür ve yalnız o rakamları değerlendirebilir. Atar ve toplardamarlar, sürekli gerilim altın*daki kaslarla kuşatılmıştır. Buna damar gü*cü denir. Tansiyon yüksekliği, işte bu gücün abartılması halidir. Bu abartma, kan dolaşı*mında bozukluklara sebep olabilir. Şok ha*li, budur. Bu durumda kanın hacmi, damar*ların alabilme imkânına uyum sağlayamaz.

Alyuvarlar

Kan dolaşımının amacı, oksijeni hücrelere kadar taşımaktır. Kanın oksijen taşıma gü*cünü artırmak için, alyuvarlar özellikle görev*lidir. İçerdikleri "hemoglobin" sayesinde, bu hücrelere bir "oksijen otobüsü" gözüyle bakılabilir.

Kandaki alyuvarların sayısı, doktor için önemli bir veridir. Bu sayı çok düşükse, kan*sızlık söz konusudur. Oksijenin taşınmasın*da da bir sorun olduğu ortaya çıkar. Kanamalarda kan kaydı, dolayısıyla hemoglobin kaybı olduğundan, aynı durum söz konusu*dur.

Bazıları kalıtsal olan hastalıklarda ve ze*hirlenmelerde (karbon oksidi), alyuvarların hemoglobinleri, oksijen alma yeteneklerini yi*tirir.

Kan dolaşımı bozukluğu belirlileri, Kan dolaşımı Hastalıkları

Vücutta Kan dolaşımı bozukluklarının ilk belirti*leri, öncelikle kanın kanla iyi beslenememesiyle ortaya çıkar. Bunlar, baş dönmeleri,sı*kıntı, görme ve unutkanlık sorunlarıdır. Sı*kıntılar, özellikle hastanın ayakta olduğu za*manlarda daha belirginleşir. Çünkü kan, ken*di ağırlığı ile yer çekimi yüzünden beyinden uzaklaşır. Bu nedenle hastayı hemen sırt üs*tü yere yatırmak, beyninin yeniden kanla bes*lenmesini sağlamak gerekir.